# Çatı Dokümanı — Deniz Ticaret Eğitimleri Modülü

*Kaynak: Sets'in aktardığı çatı notları, 24.07.2026. Proje çalışması bu dokümana göre yürüyecek.*
*Revizyon: 25.07.2026 — mevzuat taraması sonrası (EGT-12) güncellendi. Mevzuata dayalı her kural artık `docs/mevzuat-kurallari.md`'de madde referanslıdır; bu doküman iş kuralını, o doküman hukuki dayanağını taşır. Çelişki halinde mevzuat dokümanı esastır.*

---

## 1. Eğitmen yönetimi

- Eğitmen eklenirken girilecek: TCKN, kimlik, ehliyet, SGK sicil no.
- Bakanlık eğitmen onayı ve eğitmen ID'si zorunlu — kayıt sırasında girilecek.
- Eğitmen ilgili eğitimleri almış olmalı, belgeleri sisteme yüklenecek.
- **Muafiyet:** belli bölümlerden mezunsa belli eğitimlerden muaf olabiliyor (muafiyet kuralları kural motorunda tanımlanacak).
- **CTU ve CSS:** ayrı evrakları var; tehlikeli yük deniz gözetim kod eğitiminde eğitmen eklenirken bu evrak da yüklenecek.

**Mevzuattan doğrulanan sert kısıtlar (25.07.2026 — detay `docs/mevzuat-kurallari.md` §7):**

- **Bir eğitici en fazla iki yetkilendirilmiş kuruluşta görev yapabilir** (Y-2016 md.7/5) — eğitmen kaydında kontrol edilecek.
- **Uygulamalı yangın söndürme eğitimi katılım belgesi zorunludur** (Y-2016 md.7/4) — zorunlu evrak listesine girer.
- **Eğitici belgesi 5 yıl geçerlidir**; süresi dolmadan başvurulmalı. **5 yıllık sürede hiç eğitim vermeyenin belgesi yenilenmez**, eğitici eğitimine yeniden katılması gerekir (Y-2016 md.7/3, md.8) — eğitmenin son eğitim verme tarihi takip edilmeli.
- **Yetkinlik kapıları:** CTU Kod eğitmeni olmayan görev 4 ve 11'i, fumigasyon eğitmeni olmayan görev 12'yi veremez (YÖN-2019 md.6/4-5). IMDG eğitmeni aynı zamanda CTU/fumigasyon eğitmeniyse tek eğitmen olarak verebilir.
- Eğitim ailesine göre eğitmen şartları değişir (IMDG, IBC/IGC/MARPOL, CSS, Grain/TDC, IMSBC, DGY için ayrı yeterlilikler) — kural motorunda tanımlanacak.
- **Eğitmen başına zorunlu evraklar (Y-2016 md.11/1-e):** eğitici belgesi, istihdam sözleşmesi, kadrolu eğiticinin SGK bildirgesi, T.C. kimlik belgesi.

## 2. Katılımcı yönetimi

Katılımcı eklenirken:
- İşe giriş/çıkış belgesi (SGK)
- TCKN / kimlik yüklemesi
- Cep telefonu, e-posta
- İlk eğitim mi, yenileme mi? Yenileme ise mevcut sertifika yüklenmeli.

Kurallar:
- **3 ay kuralı:** müşteri, personel için işe giriş/çıkış evrakını yüklediğinde "3 ay içinde eğitim alma zorunluluğu" koşulu müşteriye gösterilecek. **Süre dolarsa:** yalnız uyarı/bildirim (müşteriye + 3E'ye); ayrıca 3E dashboard'ında "yeni işe giren personeli olan firma" satış fırsatı olarak gösterilir — yaptırım/blok yok.
- **Asgari katılımcı:** parametrik ayar, başlangıç değeri 3. **Mevzuat taramasında hiçbir metinde bulunamadı** (25.07.2026) — uygulama pratiği olabilir; operasyon/bakanlık teyidi bekliyor.
- **Azami katılımcı (mevzuattan doğrulandı, 25.07.2026):** IMDG Kod eğitimlerinde **30 kişi** (Y-2016 md.13/ç), tehlikeli yük deniz gözetim seminerlerinde **25 kişi** (TY-2019 md.17/1). Genel deniz gözetim (DGY) eğitimlerinde üst sınır yok. Sınır eğitim türüne göre değişir — hard block olarak uygulanır.
- **Mühendislik diploması (mevzuattan doğrulandı, 24.07.2026):** IBC/IGC/MARPOL gözetim yetkilileri herhangi bir mühendislik lisans diplomasına sahip olmalı (TY Gözetim Yönergesi md. 12/3). **Muafiyet (md. 21/5):** yönergenin yayımından önce toplam ≥1 yıl deniz gözetim hizmeti (SGK hizmet listesiyle ispat) **VE** 1/7/2020 öncesi ilgili eğitim seminerinde başarı — ikisi birlikte sağlanırsa diploma aranmaz, yenileme eğitimine katılabilir. (Çatı notundaki "2000" bilgisi hatalıydı; doğrusu 1/7/2020 ve çift koşul.)
- **Denizcilik mezuniyeti muafiyeti (mevzuattan doğrulandı, 25.07.2026):** genel deniz gözetim (DGY) eğitimlerinde belirli denizcilik lisans (güverte, deniz ulaştırma işletme müh., gemi makineleri işletme müh., gemi inşa müh., gemi ve deniz teknolojileri müh., gemi inşaatı ve gemi makineleri müh.), denizcilik ön lisans (deniz ulaştırma ve işletme, gemi inşaatı, gemi makineleri işletme) ve **mesleki/teknik anadolu lisesi denizcilik alanı** mezunlarında eğitim şartı aranmaz (DG-2020 md.14/2). Liste **kapalı bir kümedir** — kural motorunda mezuniyet bölümü bazlı muafiyet tanımı gerekiyor.
- **Yenileme süresi kaçarsa af yok (YÖN-2019 md.8):** yenileme eğitimi sertifika bitiş tarihinden önce alınmalıdır; kaçıranlara yeniden (tam) eğitim almadan sertifika düzenlenmez. Bu, sadece bir hatırlatma kuralı değil — satışın ne teklif edeceğini değiştirir (yenileme eğitimi mi, tam eğitim mi).
- **Yenileme periyodu eğitime göre değişir:** IMDG görevleri 2 yıl (görev 11 ve 12 → 5 yıl), TY gözetim kodları 2 veya 5 yıl, DGY eğitimleri 5 yıl. Tek bir "2 yıl" varsayımı yanlıştır.
- **Tehlikeli Madde El Kitabı:** iki yıllık güncelleme takibi uyum dokümanları modülünde tutulacak. "Tüm katılımcılar el kitabını aldı mı?" kontrolü çıkabilir. *(Not: o modül ilk faz kapsamında değil — sahibi netleşmeli.)*

## 3. IMDG Kod eğitimi — müşteri ön koşulu

- IMDG Kod eğitimi almak isteyen müşteri **gözetim firması olmak zorunda**; firma onaylanırken gözetim yetki belgesi yüklenmeli.

## 4. IMDG Kod görev bazlı eğitim seminerleri — kapsama kuralları

**Mevzuattan doğrulandı (IMDG Kod Eğitim Seminerlerine İlişkin Yönerge, md. 7):**

- 4'ü alan → 2 ve 3'ü almış sayılır
- 9'u alan → 7'yi almış sayılır
- 8'i alan → 5 ve 6'yı almış sayılır

Ayrı sertifika verilmez; **ancak md. 7 gereği sertifikada, verilen görevle birlikte kapsanan diğer görev alanları da belirtilmek zorundadır** (sertifika şablonunda zorunlu alan).

**Mimari ilke:** kapsama kuralları koda gömülmez. 3E, sisteme eğitim eklerken "bu eğitimi alan şu eğitimleri almış sayılır" ilişkisini kendisi tanımlar; sertifikadaki kapsanan-görev listesi bu tanımdan türer. Biz kuralları değil, kuralların tanımlanabileceği yapıyı kuruyoruz.

İlgili diğer mevzuat kuralları (aynı yönerge): yenileme eğitimi sertifika tarihinden itibaren her 2 yılda bir (md. 8). Eğitim bildirimleri ve eğitici/kursiyer bilgileri Kamu Uygulama Merkezi Sistemi (KUMS) üzerinden İdareye bildirilir; girişte 13 görevden biri seçilir (md. 6/3). CTU Kod eğitmeni olmayan kuruluş 4 ve 11'i, fumigasyon eğitmeni olmayan 12'yi veremez (md. 6/4-5) — eğitmen yetkinlik kontrolüne girdi.

## 5. Eğitim türleri

1. **Kurumsal eğitim:** tek firmaya özel, sadece o firmanın katılımcıları.
2. **Açık eğitim:** belli bir bölgede tüm firmalara açık; kişi sayısı bakanlık kriterlerine göre sınırlı.
3. **Çoklu kurumsal eğitim** (çalışma adı): davet bazlı / seçilmiş firmalara yönelik açık eğitim (grup şirketi senaryosu).

Açık eğitim duyuru sistemi: eğitim planlandığında bölgedeki firmalara duyuru; açık kontenjan/doluluk bilgisi.

⛔ **Duyuru kanalı yalnız uygulama içidir; e-posta gitmez** *(Sets, 03.08.2026)*. Bu satır önce *"ilgilenen firmalara bilgilendirme maili gönderilebilecek"* diyordu ve kod bilinçli olarak öyle yazılmadı: duyuru müşteri panelinde görünür, mail kuyruğuna düşmez. Gerekçe ikilidir — (a) bir eğitim duyurusu **ticari ileti**dir, dolayısıyla İYS onayı ve ret hakkı ister (6563 sayılı kanun), o altyapı henüz yok (D-6 / EGT-76); (b) onaysız toplu gönderim, ürünün bugün taşımadığı bir yükümlülüğü müşterinin üzerine yıkar. E-posta kanalı **D-6 ile birlikte** açılır.

## 6. Bakanlık bildirimi ve katılımcı sayısı

- Eğitimin tamamlanabilmesi için bakanlığın şart koştuğu **en az katılımcı sayısı** yakalanmalı.
- Bakanlığa **en az 3 kişi**, eğitimden **3 gün öncesine kadar** bildirilmek zorunda; sonrasında eğitim öncesi ekleme yapılabiliyor.

## 7. Eğitim içeriği modülü (ayrı iş kalemi / ayrı ürün)

- Eğitim teklifi gibi, **eğitim içeriği paketi teklifi** de alınabilecek — bu ayrı bir satılabilir hizmet.
- 3E, admin panelden eğitim içerik paketleri tanımlar ve materyalleri (doküman vb.) yükler.
- Müşteri paketi satın aldığında (yıllık vb. süreli) paket müşteri hesabına tanımlanır.
- Müşteri portalından giriş yapan kullanıcılar, hesaplarına tanımlı içerik paketlerine girip dokümanlara erişir; erişim satın alınan sürenin sonunda kapanır.
- Giriş magic link ile (genel auth politikasına tabi).

## 8. Eğitim kayıtları (video)

Eğitimler **fiziksel olarak, yüz yüze** veriliyor. Bakanlık kayıt zorunluluğu getirdiği için oturumlar **Zoom ile kaydediliyor**.

- Zoom kaydı indirilip **private/unlisted bir YouTube hesabına** arşiv amaçlı yüklenir (depolama çözümü olarak kullanılır, yayın değil).
- Bakanlık paylaşılabilir link istediği için unlisted seçildi — private link açılamıyor.
- **Kayıt hiçbir panelde gösterilmez.** Ne müşteri, ne katılımcı, ne eğitmen görür. Link yalnızca İdare ile paylaşılır.
- MVP'de kayıt manuel yüklenir; Zoom Cloud Recording API ile otomasyon backlog'da (EGT-41).
- Katılımcı görüntüsü/sesi kayıtta olduğundan katılımcı onboarding'inde KVKK aydınlatma + açık rıza adımı zorunludur; rıza kaydı sistemde tutulur.

## 9. Firma (müşteri) yapısı

- Temel firma bilgileri + firma yetkilisi.
- Firma lokasyonları (ofis, depo vb.).
- Departman/kategori bazlı personel gruplama (eğitim alacak personel gruplaması).
- Firma kendi personelini ekleyebilecek, grup/departman bazında yetkilendirebilecek.
- **Çatı yönetici** (eğitim koordinatörü): departman/kategori sorumlularının teklif istekleri onun önüne düşer. **Onay prosedürü opsiyonel** — açıksa, teklif isteği onaylanmadıkça 3E'ye gelmez.

## 10. Satış ve tekliflendirme süreci

Roller ve akış — temel ilke: **planlamacının oluşturmadığı hiçbir eğitim için satışçı işlem yapamaz.**

1. **Planlamacı** dashboard'da il ve firma bazında eğitim süresi dolan kişi adetlerini görür (talep + potansiyel değerlendirme).
2. Planlamacı eğitimleri organize eder; internal'da "draft/planlanmış" olarak tutar. Birden fazla eğitmen gerektiren durumları belirlemek, tek eğitmenin verebileceklerini gruplamak, bağlı eğitimleri planlamak planlamacının sorumluluğunda. Bunun için eksiksiz veri gösteren dashboard + sorgulama ekranları tasarlanacak.
3. **Satışçı** planlanmış eğitimleri görür, teklif ve bilgilendirme çalışması yapar. Direkt gelen talep olursa planlamacıya aktarır; planlama yapılmadan teklif süreci başlamaz.
4. Satışçı teklifi hazırlar → **yönetici onayına** düşer → yönetici onaylar → teklif firmaya gider.
5. Firma teklifi onaylar → satışçıya bildirim, planlamacının önüne düşer, yöneticiye bilgi gider.

**İptal akışı:** iptal edilen eğitimlerde (mücbir sebep vb.) gerekçe girilir; planlama ve yönetim **ALERT** ile haberdar edilir; bakanlık bildirimi yapılması istenir; katılımcılara ve eğitmene iptal bilgisi gider.

## 11. Yönetimsel tanımlar

- Anlaşmalı oteller
- Anlaşmalı acenteler (yol, bilet vb.)
- Anlaşmalı araç kiralama firmaları

## 12. Diğer

- Eğitmen değerlendirme anketi katılımcı sayfasına konacak; anketler eğitime bağlı olarak admin panelden oluşturulabilecek.
- 3E Group sitesi ve DNS ayarları için Tayfun ile çalışılacak.

## 13. Sınav

Eğitim sonunda sınav yapılır (mevzuat taramasıyla eklendi, 25.07.2026 — detay `docs/mevzuat-kurallari.md` §1).

- **IMDG ve tehlikeli yük deniz gözetim eğitimlerinde sınav zorunludur:** en az 25 soru, 100 üzerinden en az 70 puan (Y-2016 md.6/1; TY-2019 md.17/2). Sınav süresi göreve göre 0,5–1,5 saattir ve toplam eğitim süresinin parçasıdır.
- **Genel deniz gözetim (DGY) eğitimlerinde mevzuat sınav şartı koşmaz** — yapılıp yapılmayacağı 3E'nin tercihidir.
- **Sınav parametreleri eğitim tanımında tutulur:** sınav gerekli mi · asgari soru sayısı · süre · asgari geçme notu. ⛔ **Mevzuat kaydı DAYATMAZ, UYARIR** *(düzeltme: Sets, 31.07.2026 — bu satır önce "mevzuat kaydı alt sınırı dayatır; eğitim tanımı yalnız daha sıkı değer girebilir" diyordu ve §161–163 ile çelişiyordu)*. Değerler eğitim tanımının **admin-tanımlı alanlarıdır**; mevzuat kaydı bunları madde referanslı bir **uyarı** olarak hatırlatır (AD-27). Gerekçe Sets'in kendi ifadesi: *"mevzuat böyle yazıyor ama sonradan sahanın talebine göre güncelleyerek esnetebiliyorlar. Esnetip uygulayamıyorlarsa iş yapamazlar; yapabiliyorlarsa esnetilmiş demektir. Biz dayatamayız — saha gerçekleri ile mevzuat Türkiye'de birçok konuda örtüşmüyor."* ⚠ **Tek sert kural azami katılımcıdır** (Y-2016 md.13/ç, TY-2019 md.17/1): onu aşan kayıt reddedilir, çünkü onaylayacak merci İdare'dir ve onay ekranında değildir.
- **Sınav tekrarı yoktur:** başarısız olan katılımcı eğitimi baştan alır. (Mevzuat düzenlememiş; 3E kararı. Parametre olarak modellenir, varsayılan "tekrar yok".)
- Sınavı eğitmen yapar, notları sisteme girer. Sınav notları girilmeden eğitim "tamamlandı" olamaz.
- Sınav dokümanı (çıktı alınabilir soru kitapçığı) eğitim başına zorunlu evraktır — bkz. §16.

## 14. Sertifika

**Sertifikayı Bakanlık üretir; 3E sertifika belgesi üretmez, şablonlamaz, saklamaz.**

- Bakanlığa bildirim sonrası düzenlenen sertifikanın **numarası + veriliş tarihi + geçerlilik tarihi** sistemde tutulur. Gerekçe: (a) denetimde "bu eğitimi verdik, bildirdik, Bakanlık bu sertifikayı düzenledi" kanıtı; (b) ileride Bakanlık doğrulama API'si açılırsa entegrasyon bu koda bağlanır — bir provider eklemeye bakar.
- **Sertifika kodu müşteriye ve katılımcıya gösterilir**, ancak her gösterimde zorunlu disclaimer: *"Karar verici Bakanlıktır; güncel geçerlilik durumu Bakanlık sisteminden kontrol edilmelidir."* Bakanlık bir sertifikayı iptal ederse bizim kaydımız bunu bilemez; kullanıcı yanlış güvence almasın diye uyarı pazarlıksızdır.
- **Belgenin kendisi tutulmaz ve gösterilmez.**
- **Kendi eğitim kaydımız ayrı bir şeydir ve kalır:** hangi katılımcı, hangi eğitimi, ne zaman aldı, sınavdan kaç aldı, ne zamana kadar geçerli. Yenileme takibi, süre dolan personel dashboard'u ve satış fırsatı motoru tamamen buna dayanır. Katılımcı ve müşteri bunu görür.
- **Yenileme başvurusunda mevcut sertifika yüklemesi zorunludur** (§2). Gerekçe mevzuattır: süresi geçmiş kişi yenileme eğitimi alamaz, baştan tam eğitim gerekir (YÖN-2019 md.8) — Bakanlığa doğru başvuru yapabilmek için mevcut sertifikanın kontrolü şarttır.
- **"Eğitim tamamlandı" kapısı:** imzalı yoklama + sınav sonuçları + beyan/imza çelişkisinin çözümü + KUMS işlem kanıtı. Sertifika üretimi bu kapının parçası değildir.

## 15. Kontenjan ve yedek liste

- Kontenjan üst sınırı eğitim türünün mevzuatından gelir (§2). Sınır **hard block**'tur.
- **Kontenjan göstergesi üç sayı gösterir:** kesinleşen · teklif cevabı bekleyen (rezerve) · toplam kontenjan. Örn. *"8 kesinleşen · 10 teklif bekliyor / 25"*. Satışçı kararı verebilecek veriyi görür; **hangi satışçının teklifi olduğunu görmez** — o bilgi direktör ve operasyondadır.
- Kontenjan sayacı eğitim kaydı üzerinde tutulur ve kapsam dışı okunur; satır bazlı sorgudan okunamaz (satışçı yalnız kendi katılımcılarını gördüğü için sayı yanlış çıkar). Tahsis DB seviyesinde kilitle yapılır — iki satışçının aynı anda son kontenjanı doldurması engellenir.
- **Temel kural: kimin teklifi önce onaylanırsa slot onundur.**
- **Kontenjan yetmiyorsa sistem karar vermez.** Müşteri onayı kaydedilir (iradesi geçerlidir) ama tahsis "kontenjan teyidi" durumuna düşer; satışçı + direktör + operasyon kuyruğuna girer, firmayla konuşulup hangi kişilerin gireceği elle seçilir. Müşteri onay ekranında bu **onaydan önce** yazılır: *"Bu eğitimde N yer kalmıştır; onayınız kontenjan teyidine tabidir."* Onaylanan metin hash'lendiği için (AD-14) sonradan itiraz doğmaz.
- **Yedek liste:** kontenjan dolduktan sonra gelen talepler sıralı yedek listesine girer. Sıra numarası **öneridir**; otomatik terfi yoktur — çağrılacak kişiyi insan seçer, seçim gerekçesiyle audit'e yazılır. Yedek listedeki teklifin metninde "yedek liste" ibaresi bulunur.
- **İki farklı boşalma birbirine karıştırılmaz:** eğitim öncesi iptal → slot boşalır, yedekten çağrılabilir. Eğitim günü gelmeyen (no-show) → devamsızlık kaydıdır, yedek terfi akışını tetiklemez.
- **⚠ Bakanlık bildirimiyle kesişme:** katılımcı listesi bildirildikten sonra yapılan her değişiklik "KUMS güncellemesi gerekli" bayrağı üretir; güncelleme kaydedilmeden eğitim "Devam Ediyor" statüsüne geçemez. Aksi halde Bakanlığa bildirilmemiş kişi eğitime girer ve sertifikası sakat doğar.

## 16. Mevzuat kaydı — kurallar veriden gelir

Mevzuata dayalı hiçbir kural koda gömülmez. **Mevzuat** bir ana veri kaydıdır; eğitim tanımı ona bağlanır. Detay ve mevcut kural seti: `docs/mevzuat-kurallari.md` §11.

- Mevzuat kaydı: künye (ad, RG/Bakan Oluru tarih-sayı, yürürlük, kaynak PDF) + sürüm bazlı sayılar (azami/asgari katılımcı, sınav şartları, bildirim tipi ve süresi, yenileme periyodu, kayıt saklama süresi) + madde referanslı uyarılar.
- **Mevzuattaki sayı referanstır, kısıt değil** *(revizyon: Sets, 29.07.2026 — AD-27'nin 27.07.2026 revizyonunun çatıya işlenmesi)*. Eğitim tanımı kendi sayılarını taşır ve mevzuattan otomatik devralmaz; devralma kaldırıldı çünkü aynı mevzuatın içinde eğitim başına farklı değerler var (YÖN-2019 md.8 iki yıl der, md.5/2 ve md.5/4 görev 11-12 için beş yıl der; TY-2019 Ek-5/2 on satırlık bir tablodur ve içinde iki ayrı periyot vardır).
- **Sistemin işi limit alanını sunmak, bildirimi yapmak ve uyarmaktır; kararı onay birimi verir** *(Sets, 29.07.2026)*. Mevzuat metni zaman içinde sahadaki uygulamayla ayrışabilir — İdare *"beş kişinin altına eğitim açılmaz"* der, sonra pratikte tek kişilik eğitime izin verilir hâle gelir, metin öylece kalır. Uyarıya rağmen verilen onay **engellenmez ve audit'te görünür**: bir denetimde sistemin uyardığı ve buna rağmen onaylandığı okunabilir.
- ⛔ **Tek istisna azami katılımcı sayısıdır** *(Sets, 29.07.2026)*: aşılamaz. Onaya götürmek işe yaramaz, çünkü onaylayan taraf İdare değildir — 30 kişiyi geçen IMDG semineri (Y-2016 md.13/ç) veya 25 kişiyi geçen TY deniz gözetim semineri (TY-2019 md.17/1) mevzuata aykırıdır. Detay: `docs/specs/planlama-spec.md` §5.1.
- Mevzuat sürümlüdür; verilen her eğitim hangi sürümle verildiğini saklar. Yayımlanmış müfredat geriye dönük değişmez.
- Bir eğitim birden fazla mevzuata bağlanabilir; çözümleme özelden genele yürür (TY-2019 md.17/4 bunu açıkça söyler).
- **Yeni eğitim ailesi eklemek kod değişikliği değildir:** TMGD, SRC vb. yeni mevzuat kaydı + kısıtları + eğitim satırlarıyla eklenir.

**Eğitim başına zorunlu evraklar** aynı gereklilik motorundan yönetilir (AD-24 kapsamına eğitim tanımı da girer): eğitim dokümanı, sınav dokümanı, yoklama dokümanı vb. Eksik olanlar operasyon yöneticisine **görev** olarak düşer.

---

## Netleştirme kararları — 2. tur (24.07.2026)

Genel çerçeve: **eğitim firması otomasyonu.** Akış: planlamacı eğitimi planlar (yer, kapsam, eğitmen, tarih; eğitmen yetkinlik kontrolü; eğitmen/ulaşım/konaklama maliyetleri eğitime işlenir) → satışçı planlanmış eğitim üzerinden teklif gönderir → teklif iç onaydan geçer → müşteri panelden onaylar → planlamacıya düşer, katılımcı listeleri düzenlenir.

**Roller (3E tarafı):** süper admin, genel yönetici, planlama yöneticisi, planlamacı, satış yöneticisi, satışçı, eğitmen. Eğitmen kategorileri: sürekli / bağımsız-sözleşmeli / proje bazlı.

**Paneller (6):** ana yönetim, planlamacı, satışçı, eğitmen, müşteri, katılımcı.

1. **İzolasyon:** policy bazlı — eğitmen/planlamacı/satışçı/müşteri/katılımcı hiçbir şekilde birbirinin verisine erişemez. Müşteri ve katılımcı tarafında gerekirse tenant bazlı encryption. 3E personeli yetkisiz hiçbir işlem yapamaz, her adım eksiksiz loglanır.
4. **Auth:** ilk günden hepsi desteklenir: passcode, 2FA, magic link, şifre. Admin panelden kullanıcı türüne göre hangi yöntemlerin kullanılabileceği ayarlanır.
5. **Müşteri tarafı organizasyon:** müşteri kendi departman/grup yapısını kurar (örn. CEVA: tarım + petrol ürünleri departmanları), gruplara yönetici atar; grup yöneticisi kendi grubu için katılımcı ekler ve panelden teklif ister. Teklif isteğinde departman/üst yönetici onayı **müşterinin kendi belirlediği opsiyonel akış** (çoğu firma tek yönetici — onaysız tek tık da mümkün).
6. **Fiyatlama:** genel fiyat tablosu + istenirse dikey/müşteri-özel fiyat tabloları. Satışçı teklifte default olarak geneli görür, listeden özel tablo seçebilir. Fiyat (satış) ve maliyet (eğitmen, ulaşım, konaklama) ayrı yapılar; kâr = fark.
7. **İndirim:** hardcoded hiçbir şey yok. Global maks. indirim oranı + satışçı-özel override, admin panelden. (Öneri: limit aşımı engellenmez, onaya gider.)
8. **İki fiyat türü:** eğitim/gün fiyatı ve kişi başı katılımcı fiyatı. Aynı eğitime farklı kategorideki müşteriler farklı fiyattan girebilir. (Açık: aynı teklifte iki fiyat tipi karışabilir mi?)
9. **Müşteri teklif onayı:** müşteri panelinden (okunması gereken metin, telefonda olmaz). Onay anında teklif metni sürümü + hash + zaman damgası + kullanıcı kaydedilir.
10. **Eğitmen ücreti:** global tarife; eğitmen-özel ücret globali override eder; işlem bazında override edilebilir. ⚠ **Revizyon (Sets, 28.07.2026):** üçüncü katmanın yeri *"teklif/mali ekran"* değil **planlamadır**. Satışçı maliyeti görür ama değiştiremez; yalnız müşteriye indirim tanımlar. Revize gerekiyorsa planlamacı yapar. Gerekçe §181'in kendi ayrımıdır: fiyat satışın, maliyet planlamanın işidir. Detay: `docs/specs/egitmen-spec.md` §4.4.
11. **Anlaşmalı tedarikçiler (otel/acente/araç):** teklif alınıp eğitime işlenir — bölgesel fiyat tarihçesi oluşur, planlamacı maliyeti bunun üzerinden hesaplar. (MVP: manuel giriş.)
12. **Eğitmen masrafları:** masraf girişi eğitmen panelinden; onaylayan rol, limitler ve kurallar ("max tutar", "fiş/fatura foto zorunlu") admin'den ayarlanır. Eğitmenler cari bazlı tutulur, ödendi/ödenmedi takibi zorunlu.
13. **Yoklama — ikili sistem:** eğitmen sistemden üretilen yoklama listesiyle gider, imzalı halini yükler + işler (dijital hardcopy + sistemsel veri). Katılımcı "katıldım/2. oturuma katıldım" tıklamaları ikincil, zaman damgalı arşiv. (Öneri: imzalı liste yüklenmeden eğitim "tamamlandı" olamaz; beyan-imza çelişkisinde uyarı.)
14. **e-Fatura:** provider-bağımsız altyapı bugünden hazır; entegratör belli olunca eklenir. Fatura hem serbest kalemle hem "teklifi faturalandır" ile oluşturulabilir; bağımsız katılımcıya da firmaya da kesilebilir.
15. **Audit log:** append-only kayıt + **kendi kurduğumuz bütünlük zinciri** (batch başına Merkle kökü + batch'leri bağlayan hash zinciri; her halka oluşturulduğu anda public bir dış tanığa yayımlanır) + WORM saklama. Blockchain yok. ⛔ **KamuSM/ESHS entegrasyonu yoktur** *(Sets, 26.07.2026 — AD-06 revizyonu)*: bu satır önce "KamuSM RFC 3161 zaman damgası (5070 kapsamında delil niteliği)" diyordu. Delil sınıfı değişti — kendi zincirimiz **takdiri delildir**; 5070'in güvenli elektronik imzaya tanıdığı statü BTK'ya kayıtlı bir ESHS'den gelir ve bizde yoktur (`docs/issues.md`, hukuk teyidi EGT-51 [3]).

**Diğer kararlar:** satışçılar gruplanabilir ve müşteri bazlı yetkilendirilir (örn. "İzmit satış grubu" → sadece atandığı müşterileri görür). Her eğitimin maliyet ve kazanç tablosu görülür. Site uçtan uca responsive/mobile-ready; mobil uygulama sonra gerekirse.

**Planlamacı dashboard'u:** il ve firma bazında eğitim süresi dolan kişi adetleri (talep + potansiyel); çoklu eğitmen gerektiren durumların tespiti ve bağlı eğitim planlama için eksiksiz sorgulama ekranları.

---

## Netleştirilecek noktalar (geliştirme öncesi cevap bekliyor)

1. ~~Bildirim süresi~~ **ÇÖZÜLDÜ — ancak tek model değil (25.07.2026 revizyonu):**
   - **IMDG ve tehlikeli yük deniz gözetim eğitimleri → bildirim:** eğitim başlama tarihinden **en az 3 gün önce** (Y-2016 md.13/g; YÖN-2019 md.6/3 → KUMS). Onay beklenmez.
   - **Genel deniz gözetim (DGY) eğitimleri → onay:** program içeriği, yeri, tarihi ve eğitici bilgileri **en az 15 gün önce** bildirilir ve **İdare onaylamadan eğitim verilemez**; onaysız eğitim **geçersiz sayılır** (DG-2020 md.14/8).
   - Y-2016 md.13/j'deki "15 gün" ayrı bir şeydir: eğitici kadrosu/unvan/adres değişikliğinin bildirim süresi. Karıştırılmamalı.
   - **Statü akışı bu yüzden tek değil:** eğitim tanımındaki "bildirim tipi" alanına göre davranır. Bildirim tipinde statü kaydın Bakanlık ID'si girilince ilerler; onay tipinde ayrıca İdare onayı kanıtı gerekir ve onaysız eğitim yapılamaz.
2. ~~Kapsama kuralları~~ **ÇÖZÜLDÜ:** üçü de mevzuatta doğrulandı (Bölüm 4'te detay ve mimari ilke).
3. ~~2000 sınırı~~ **ÇÖZÜLDÜ:** doğru kural 1/7/2020 + çift koşul (yukarıda Bölüm 2'de, mevzuat referansıyla).
4. ~~YouTube + KVKK~~ **ÇÖZÜLDÜ:** videolar publish edilmeyecek; YouTube **unlisted** (liste dışı) private-store olarak kullanılacak, paylaşılabilir link bakanlığa verilecek. Katılımcı görüntüsü/sesi kayıttaysa katılımcı onboarding'inde KVKK aydınlatma + açık rıza adımı olacak (rıza kaydı sistemde tutulur).
5. ~~Magic link süresi~~ **ÇÖZÜLDÜ:** içerik erişimi satın alınan paket süresine bağlı (Bölüm 7'de detay).
6. **Magic link güvenliği:** link paylaşılırsa içerik herkese açılır. Tek cihaz/oturum kısıtı veya OTP ile ikinci doğrulama istenecek mi? (Auth yöntemleri admin'den kullanıcı türü bazında ayarlanabilir olacak — karar 2. tur #4; içerik paketi erişimi için hangi seviye seçileceği açık.)
7. ~~En az katılımcı~~ **KISMEN ÇÖZÜLDÜ:** parametrik, başlangıç 3 (Bölüm 2'de). 25.07.2026 mevzuat taraması bu şartın **hiçbir resmî metinde bulunmadığını** doğruladı — operasyon/bakanlık teyidi hâlâ bekliyor. Buna karşılık **azami** katılımcı mevzuattan netleşti (30 / 25).
8. ~~3 ay yaptırımı~~ **ÇÖZÜLDÜ:** uyarı + satış fırsatı, blok yok (Bölüm 2'de).
9. ~~Anlaşmalı otel/acente/araç~~ **ÇÖZÜLDÜ:** 2. tur karar #11 zaten cevaplıyor — teklif alınıp eğitime maliyet olarak işlenir, bölgesel fiyat tarihçesi oluşur, planlamacı maliyeti bunun üzerinden hesaplar. Eğitmen seyahati planlamanın parçasıdır. (MVP: manuel giriş.) Liste 25.07.2026'da güncellendi.
10. ~~Kapsam sınırı~~ **ÇÖZÜLDÜ (25.07.2026):** ilk faz **yalnız Eğitim modülü**. TMGD ikinci adım; SRC muhtemelen kapsama girecek (henüz net değil) — ikisi de §16'daki mevzuat kaydı yapısıyla kod değişikliği olmadan eklenir. EUDR/CBAM/PPWR/Gözetim/Logfiks sonraki fazlara kaldı. Platform omurgası çok modüllü tasarlanır, ilk sürümde tek modül çalışır.

### 25.07.2026 mevzuat taramasından çıkan yeni açık noktalar

11. **KUMS'un güncel servis adı:** Y-2016 md.13/g "e-Devlet üzerinden UDHB Eğitim Kurumları Hizmetleri", daha yeni olan YÖN-2019 md.6/3 "Kamu Uygulama Merkezi Sistemi (KUMS)" diyor. Sistemde KUMS esas alınıyor; operasyondan güncel ekran/servis adı teyit edilecek.
12. **Gece vardiyası kuralı** (YÖN-2019 md.14/1): personel, çalıştığı gece vardiyasının ardındaki sabah eğitimine katılamaz. **Karar:** uyarı seviyesinde — program oluşturma / eğitmen atama ekranında planlamacıya gösterilir, katılımcı vardiya verisi toplanmaz.
13. **Eğitmen kadro değişikliği bildirimi** (Y-2016 md.13/j): eğitici kadrosundaki her değişiklik 15 gün içinde İdareye bildirilmek zorunda. Sistem, eğitmen işe alım/ayrılışında otomatik bildirim görevi açacak — aksi halde idari para cezası doğar.
14. **3E'nin kendi belge geçerlilikleri:** eğitim yetki belgesi 5 yıl (yenileme için 3 ay önce başvuru), eğitici belgeleri 5 yıl, 5 yıl hiç eğitim vermeyen eğiticinin belgesi yenilenmez. Bunlar da kademeli bildirim kapsamına girecek.
